ΟΝΟΜΑ ΕΠΩΝΥΜΟ ΒΟΥΛΕΥΤΟΥ:ΚΩΣΤΗΣ ΜΟΥΣΟΥΡΟΥΛΗΣ

ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑ: ΝΕΑ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ

ΕΚΛΟΓΙΚΗ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ: ΝΟΜΟΣ ΧΙΟΥ

ΕΡΩΤΗΣΗ

(Αρ. πρωτ. 3778/4.1.2012)

Προς: Υπουργό Περιβάλλοντος, Ενέργειας & Κλιματικής Αλλαγής, κ. Γ. Παπακωνσταντίνου

Θέμα: Απεμπόληση δημοσίου ελέγχου των δικτύων μεταφοράς φυσικού αερίου και ηλεκτρικής ενέργειας

Η Νέα Δημοκρατία διαχρονικά υποστηρίζει την ανάγκη μεταρρυθμίσεων, καθώς και συμμετοχής του ιδιωτικού τομέα σε σημαντικές επενδύσεις μέσω αποκρατικοποιήσεων, προκειμένου να μεγιστοποιηθούν τα οφέλη προς το κοινωνικό σύνολο, μέσω της μεταφοράς τεχνογνωσίας και της ανάληψης από μέρους των ιδιωτών επιχειρηματικών κινδύνων. Η πολιτική αυτή, δεν αναιρεί την ανάγκη διάκρισης και εξαίρεσης περιπτώσεων όπου κρίνεται απαραίτητη, για λόγους δημοσίου συμφέροντος, η διατήρηση του ελέγχου από το Δημόσιο, αν όχι μέσω μετοχικής πλειοψηφίας, κατ’ελάχιστον θεσμικά. Ιδίως για τα ενεργειακά δίκτυα-υποδομές, γεγονός που έχει δημοσίως επισημάνει ο Πρόεδρος της Νέας Δημοκρατίας, Αντώνης Σαμαράς (Ζάππειο ΙΙ), καθώς η ενέργεια αποτελεί ζωτικό αγαθό, που οφείλει να παρέχεται αδιάλειπτα σε όλους και σε «προσιτές τιμές», σύμφωνα και με το Κοινοτικό κεκτημένο. Επιπρόσθετα, η διατήρηση του ελέγχου των υφιστάμενων δικτύων από το δημόσιο, όπως και των μελλοντικών επεκτάσεών τους, θα αποβεί σε όφελος της περιφερειακής ανάπτυξης.

Κατά την τρέχουσα συγκυρία, ορισμένα σκέλη των αποκρατικοποιήσεων που εμπίπτουν στις παραπάνω περιπτώσεις, δηλαδή περιπτώσεις που θα έπρεπε να εξαιρεθούν, ή να υλοποιηθούν με τρόπο συγκροτημένο και όχι πρόχειρο, φαίνεται πως προχωρούν εσπευσμένα, σε αντίθεση με τους γενικότερους αργούς ρυθμούς των μεταρρυθμίσεων.

Συγκεκριμένα, το καλοκαίρι του 2011 ψηφίστηκε από την κυβερνητική πλειοψηφία ο Νόμος 3985/2011 (Μεσοπρόθεσμο Πλαίσιο Δημοσιονομικής Στρατηγικής), στον οποίο περιλαμβανόταν Πρόγραμμα Αποκρατικοποιήσεων με κατάλογο συγκεκριμένων φορέων προς αποκρατικοποίηση, σε συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα και με συγκεκριμένο τρόπο, μέσω πώλησης, ή πώλησης μετοχών, δικαιωμάτων κ.α. Στον τομέα του φυσικού αερίου, ο Νόμος αυτός προέβλεπε εντός του 2011 την πώληση συγκεκριμένου ποσοστού μετοχών της Δημόσιας Επιχείρησης Αερίου ΔΕΠΑ ΑΕ, που αποτελεί εταιρία εισαγωγής και εμπορίας αερίου, αλλά και του Διαχειριστή του Εθνικού Συστήματος Φυσικού Αερίου ΔΕΣΦΑ ΑΕ, που αποτελεί την εταιρία που έχει την κυριότητα και διαχείριση[1] του Εθνικού Συστήματος Φυσικού Αερίου (ΕΣΦΑ)[2]. Επίσης, προβλεπόταν εντός του 2012 η πώληση μετοχών της ΔΕΗ ΑΕ.

Μετά την αποκρατικοποίηση, σύμφωνα με το Ν.3985/2011, απομένει στο Δημόσιο το 10% των μετοχών της ΔΕΠΑ, το 34% του ΔΕΣΦΑ και το 34% της ΔΕΗ.

Όσον αφορά την ηλεκτρική ενέργεια, στη συνέχεια, μέσω του Νόμου 4001/2011 «για τη λειτουργία Ενεργειακών Αγορών Ηλεκτρισμού και Φυσικού Αερίου, για Έρευνα, Παραγωγή και δίκτυα μεταφοράς Υδρογονανθράκων και άλλες ρυθμίσεις», που ενσωμάτωσε την τρίτη Κοινοτική δέσμη μέτρων για την απελευθέρωση της αγοράς ενέργειας στη χώρα μας, η διαχείριση του Ελληνικού Συστήματος Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας (ΕΣΜΗΕ) ανατίθεται σε θυγατρική της ΔΕΗ, με την επωνυμία Ανεξάρτητος Διαχειριστής Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας (ΑΔΜΗΕ ΑΕ). Στη νέα αυτή εταιρία μεταβιβάζεται η κυριότητα των υποδομών του ΕΣΜΗΕ.

Επίσης, μέσω του ίδιου Νόμου 4001/2011, για τους Διαχειριστές των υποδομών ΔΕΣΦΑ και ΑΔΜΗΕ αντίστοιχα, προβλέφθηκαν διασφαλίσεις δημοσίου ελέγχου: α) για το φυσικό αέριο, στο άρθρο 67, παρ.4, όπου οριζόταν ότι: «Ο ΔΕΣΦΑ ΑΕ τελεί πάντοτε υπό τον άμεσο ή έμμεσο έλεγχο του Δημοσίου. Οποιαδήποτε μεταβίβαση μετοχών η οποία επάγεται τη μεταβολή στο δημόσιο έλεγχο του ΔΕΣΦΑ ΑΕ συντελείται μόνο εφόσον διασφαλίζεται καταστατικά ότι η διοίκηση της εταιρείας ασκείται κατά πλειοψηφία από μέλη που διορίζονται από το Δημόσιο ή/και ότι η λήψη μείζονος σημασίας αποφάσεων που ανάγονται στη διαχείριση του δικτύου γίνεται μόνον με τη σύμφωνη γνώμη του Δημοσίου» και β) για τον ηλεκτρισμό, στο άρθρο 97, παρ.5, όπου οριζόταν ότι: «Η ΑΔΜΗΕ ΑΕ τελεί πάντοτε υπό τον άμεσο ή έμμεσο έλεγχο του Δημοσίου. Οποιαδήποτε μεταβίβαση μετοχών η οποία επάγεται τη μεταβολή στο δημόσιο έλεγχο του ΑΔΜΗΕ ΑΕ συντελείται μόνο εφόσον διασφαλίζεται ότι η διοίκηση της εταιρείας ασκείται κατά πλειοψηφία από μέλη που διορίζονται από το Δημόσιο ή/και ότι η λήψη μείζονος σημασίας αποφάσεων που ανάγονται στη διαχείριση του ΕΣΜΗΕ γίνεται μόνον με τη σύμφωνη γνώμη του Δημοσίου».

Περαιτέρω, σε ανύποπτο χρόνο (συνεδρίαση 30 Νοεμβρίου 2011[3]), κατά τη διάρκεια ενημέρωσης στη Βουλή των μελών της Διαρκούς Επιτροπής Παραγωγής και Εμπορίου από τον Υφυπουργό Περιβάλλοντος, Ενέργειας & Κλιματικής Αλλαγής, κ. Ι. Μανιάτη, για θέματα ΔΕΣΦΑ, έθεσα το συγκεκριμένο ζήτημα ζητώντας ενημέρωση και εξηγήσεις για τις προθέσεις του Υπουργείου[4]. Για το θέμα αυτό δεν έλαβα απάντηση, αλλά ο αρμόδιος Υφυπουργός πρότεινε να γίνει στο μέλλον μια νέα ενημέρωση.

Αντί ενημέρωσης, στις 31 Δεκεμβρίου 2011, δημοσιεύθηκε στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου[5] (ΦΕΚ Α’ 268). Με την εν λόγω Π.Ν.Π. καταργούνται τα προαναφερθέντα άρθρα 67, παρ. 4, και 97, παρ. 5 που διασφάλιζαν τον (άμεσο ή έμμεσο) έλεγχο των Διαχειριστών ΔΕΣΦΑ και ΑΔΜΗΕ και κατ’επέκταση των υποδομών μεταφοράς του φυσικού αερίου και του ηλεκτρισμού, από το Δημόσιο.

Ενδιαμέσως, στις 16 Δεκεμβρίου 2011, δημοσιεύθηκε επίσης Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου[6] (ΦΕΚ Α’ 262) με την οποία τροποποιείται ο Νόμος 4001/2011 και, αντί του επιλεγέντος εκεί μοντέλου ιδιοκτησιακού διαχωρισμού ΔΕΠΑ-ΔΕΣΦΑ, επιλέγεται η οπισθοδρόμηση στο πιο πολύπλοκο και δυσκίνητο μοντέλο που επιλέχθηκε και για τον ηλεκτρισμό (μοντέλο ΙΤΟ της Οδηγίας 2009/73/ΕΚ).

Κατόπιν των ανωτέρω, ερωτάται ο κ. Υπουργός:

1. Για ποιο λόγο προέβη, με τις ρυθμίσεις που περιλαμβάνονται στην Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου της 31^ης Δεκεμβρίου 2011, στην κατάργηση των άρθρων 67 παρ.4 και 97 παρ.5 του Ν.4001/2011 που διασφάλιζαν τον έλεγχο του Δημοσίου επί των υποδομών του Εθνικού Συστήματος Φυσικού Αερίου (ΕΣΦΑ) και του Ελληνικού Συστήματος Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας (ΕΣΜΗΕ) αντίστοιχα; Ποιες είναι οι προθέσεις του Υπουργείου για τον έλεγχο του ΕΣΦΑ και του ΕΣΜΗΕ;

2. Τη στιγμή που το Δημόσιο θα διατηρήσει, εάν διατηρήσει, μειοψηφική συμμετοχή στις μετοχές της ΔΕΠΑ - ΔΕΣΦΑ και της ΔΕΗ - ΑΔΜΗΕ, πώς διασφαλίζεται πλέον, θεσμικά και καταστατικά, ο έλεγχος και η λήψη μείζονος σημασίας αποφάσεων του Δημοσίου σχετικά με τις υποδομές του ΕΣΦΑ και του ΕΣΜΗΕ αντίστοιχα;

3. Για ποιο λόγο επιλέχθηκε να προωθηθεί η ρύθμιση, χωρίς συζήτηση στη Βουλή, μέσω διαδικασίας η οποία χρησιμοποιείται σε περιπτώσεις εξαιρετικώς επείγουσας και απρόβλεπτης ανάγκης, όπως είναι η Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου και όχι μέσω της συνήθους Κοινοβουλευτικής διαδικασίας; Προτίθεται το Υπουργείο να απωλέσει τον έλεγχο των υποδομών ΕΣΦΑ και ΕΣΜΗΕ μέσω της πώλησης μετοχών ΔΕΣΦΑ και ΑΔΜΗΕ στο διάστημα μέχρι την κύρωση (ή μη) της Πράξης Νομοθετικού Περιεχομένου από τη Βουλή;

4. Πώς προτίθεται το Υπουργείο να αντιμετωπίσει τις ρυθμίσεις του άρθρου 57 του Κοινοτικού Κανονισμού (ΕΚ)1083/2006, που απαιτεί τη διατήρηση -για 5 χρόνια από την ολοκλήρωσή τους- της κυριότητας των υποδομών δημοσίου χαρακτήρα που συγχρηματοδοτούνται από την Ευρωπαϊκή Ένωση μέσω του ΕΣΠΑ, μεταξύ των οποίων και ορισμένα έργα υποδομών φυσικού αερίου και ηλεκτρισμού; Έχει υπάρξει σχετική ενημέρωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής;

5. Για ποιο λόγο, με την Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου της 16^ης Δεκεμβρίου 2011, επιλέγεται το μοντέλο του Ανεξάρτητου Διαχειριστή Μεταφοράς (ITO), αντί του επιλεγέντος στο Ν. 4001/2011 μοντέλου ιδιοκτησιακού διαχωρισμού ΔΕΠΑ-ΔΕΣΦΑ; Γιατί και εδώ δεν ακολουθήθηκε η συνήθης Κοινοβουλευτική διαδικασία;

6. Κατ’ακολουθία των ανωτέρω, υπάρχει εντέλει στρατηγικός σχεδιασμός στα κρίσιμα θέματα των ενεργειακών υποδομών, ή ο σχεδιασμός αυτός αλλάζει διαρκώς και με μοναδικό κριτήριο την πρόσκαιρη ικανοποίηση των ταμειακών αναγκών;

Ο Ερωτών Βουλευτής

Κωστής Μουσουρούλης Αθήνα, 04.01.2012

Βουλευτής Ν. Χίου